Overslaan en naar de inhoud gaan
RECHT IN ZICHT: ‘Betaal alleen je echte contractspartner’

RECHT IN ZICHT - Betaal alleen je échte contractspartner

Piet Zwart zucht. Het valt niet mee personeel te krijgen voor zijn ms Dananka. Via een collega komt hij in contact met uitzendbureau X Ltd in Singapore. Hij heeft gehoord dat het een Nederlandse organisatie is, hij wordt in het Nederlands te woord gestaan, dus durft hij het wel aan. Zwart tekent de contracten en betaalt de factuur voor de borgsom van 5000 euro aan X GmbH in Duitsland.

Na ruim een jaar komt Zwart in contact met een uitzendbureau dat betere tarieven en voorwaarden heeft. Hij besluit over te stappen. Direct nadat hij dat gemeld heeft, haalt het X Ltd het personeel van zijn schip af. Dat zorgt niet alleen voor de nodige stress, maar ook voor een vervelende discussie over de borgsom.

Het lukt Zwart snel personeel van het nieuwe uitzendbureau te krijgen, maar dan ontstaat er een probleem over de borgsom. Uitzendbureau X Ltd stuurt een laatste factuur en Zwart  betaalt die onder aftrek van de borg. Hij krijgt per kerende post een brief terug. X Ltd eist het volledige bedrag. Die borg heeft hij aan een ander bedrijf betaald, te weten X GmbH en wanneer hij die borg terug wil hebben, moet hij contact opnemen met dat bedrijf.

Piet is hoogst verbaasd. Hij is er voetstoots vanuit gegaan dat het om hetzelfde bedrijf ging. Nu blijken het twee bedrijven te zijn: een X Ltd in Singapore en een X GmbH in Duitsland. Wat nu?
In Nederland bestaat het zogenaamde ‘leerstuk van vereenzelviging’. De ene vennootschap kan, onder bijzondere omstandigheden, als voortzetting van een andere vennootschap worden gezien. Dat leerstuk lijkt in dit geval echter lastig toe te passen omdat het hier om twee verschillende rechtspersonen gaat, die ook nog eens zijn opgericht in verschillende landen. Een Gemeinschaft mit beschränkter Haftung (GmbH), opgericht naar Duits recht, te vergelijken met de Nederlandse b.v. en een Ltd, Limited opgericht naar het Engels recht.

Aan wie moet Zwart nu de borgsom betalen en terugvragen?
De hoofdregel is dat je moet betalen aan je contractspartner. Betaling aan iemand anders, die geen partij is bij de overeenkomst, staat daar buiten. Wat zelfs kan betekenen dat je ook de contractspartij nog een keer moet betalen.
Er zijn uitzonderingen op deze hoofdregel. Als je, in plaats van aan de contractspartner, aan een derde betaalt, kan je toch aan je verplichtingen hebben voldaan. In de volgende gevallen heb je, zoals dat juridisch heet: bevrijdend betaald.
- De oorspronkelijke schuldeiser heeft (liefst schriftelijk) aangegeven dat betaling aan die derde akkoord is.
- Je betaalt een derde en de oorspronkelijke schuldeiser heeft daar voordeel van omdat het geld is doorbetaald. Dat moet wel te bewijzen zijn. 
- Je hebt betaald aan iemand waarvan je op redelijke gronden mocht aannemen dat de oorspronkelijke schuldeiser het geld heeft ontvangen.

In het geval van Zwart heeft uitzendbureau X Ltd nooit een herinnering voor de borgsom gestuurd waardoor hij er van uit kon gaan dat er geen probleem was. Maar kijk dus altijd goed wie je contractspartner is en aan wie je betaalt! Dat voorkomt ergernis en problemen.

Ynke Ooijkaas is advocaat bij Boonk Van Leeuwen Advocaten te Rotterdam en gespecialiseerd in vervoers-, binnenvaart- en handelsrecht. Ze geeft juridische ondersteuning aan diverse binnenvaartorganisaties alsook aan de zogenoemde ‘bruine vloot’.

leaderboard