28-04-2025

De binnenhaven van Luik, die de derde grootste van Europa is, heeft (wat de directie noemt) een ‘positieve balans’ voor het jaar 2024 voorgelegd met een groei van 6 procent voor het goederenvervoer over water en een globale toename met 11 procent voor het gecombineerd goederenvervoer (water-weg-spoor). Maar de voorraad aan bedrijfsterreinen in de Luikse haven is zo krap geworden, dat verdere havenuitbreiding onmogelijk is geworden.
JAN SCHILS
Deze minder goede ontwikkeling overschaduwde vorige week (17 april) de jaarlijkse persconferentie, waarop de Luikse havendirectie de resultaten van de haven over 2024 bekendmaakte. Door dit nijpend gebrek aan grond in de Luikse haven zijn er geen nieuwe grootschalige economische activiteiten meer mogelijk. De haventerreinen hebben een bezettingsraad van 97 procent bereikt, waardoor alleen nog kleinere bedrijven kunnen worden aangetrokken.
Het Luiks gemeentebestuur en de havenautoriteiten zetten momenteel alle zeilen bij om het tij te keren. Het gaat er niet alleen om de economische bedrijvigheid op peil te houden, maar ook om de continue groei van de afgelopen jaren voort te kunnen zetten. “Slagen we daar niet in, dan wordt stagnatie onherroepelijk achteruitgang en komt de derde plaats voor onze haven op de Europese ranglijst in gevaar”, zo vrezen het havenbestuur en ook de Waalse socialistische vakbond (FGTB).
Staalfabrieken
Inmiddels wordt gedacht aan twee mogelijke oplossingen. De eerste mogelijkheid houdt in dat de Waalse gewestregering de gronden die zij bezit aan de waterwegen en in- of grenzend aan de haven, in bruikleen (vruchtgebruik) geeft aan het havenbestuur. Dan komen in de eerste plaats de fabrieksterreinen van de vroegere staalfabrieken van Chertal in beeld met een oppervlakte van 180 hectare. Die terreinen staan al jaren leeg door de teloorgang van de Waalse staalindustrie, die meer dan honderd jaar lang samen met de steenkolenwinning de economische motor en ruggengraat van België was, waarvan ook de binnenvaart ruimschoots mee profiteerde. Het zijn de Waalse regering en een Waalse overheids-ontwikkelingsmaatschappij, die respectievelijk voor de eerste en tweede hierboven genoemde oplossing zouden moeten instaan.
Minder containers
Terug naar de cijfers. Die wijzen op een totale goederenoverslag vorig jaar in het Luikse op 16,4 miljoen ton, waarvan 11 miljoen ton over de waterwegen. Dat is een stijging met 758.273 ton. Het goederenvervoer over water zeewaarts vanuit Luik via vooral het Albertkanaal steeg met 42 procent. Landbouwproducten (goed voor 469.650 ton) met een stijging van 100.000 ton alsmede cokes en petroleumproducten met een stijging van ruim 88.000 ton behoorden tot de blikvangers, terwijl er een daling was bij de mineralen en een lichte stijging bij het vervoer van metalen. Maar de grootste daling deed zich voor bij steenkool en bruinkool van 698.891 ton in 2023 naar 650.593 ton vorig jaar (-48.298 ton). Hout en houtproducten gaven een lichte stijging te zien van 47.223 naar 47.330 ton.
Het containervervoer daalde lichtjes met 1 procent. Volgens havenvoorzitter Willy Demeyer is dit het gevolg van de inkrimping van de economie in het algemeen en van de consumptie van afgewerkte producten in het bijzonder. Toch verontrust dit de Luikse havenautoriteiten meer dan zij doen uitschijnen want zij willen dat hun haven zich meer en meer op de aan- en afvoer van containers richt en daarbij hoort ook een aanhoudende groei van deze sector. De pleziervaart was ook in 2024 in Luik wederom vooral een Nederlandse aangelegenheid. Van de 738 pleziervaartuigen die de Luikse haven aandeden, kwam maar liefst 46 procent uit Nederland.
Trilogiport
Volgens havenbaas Demeyer tonen de prestaties van de haven van Luik de concurrentiekracht en de toenemende efficiëntie van het goederenvervoer over water en de essentiële rol ervan in de logistieke ontwikkelingsstrategie van de Waalse regio: ”De haven blijft een belangrijke speler in dit domein, met name dankzij de infrastructuur van het multimodale platform Liège Trilogiport, dat nu volledig operationeel is. Alle logistieke magazijnen zijn klaar en vertegenwoordigen een oppervlakte van meer dan 313.000 m², die bestemd is voor de opslag en verwerking van goederen.”
Ondanks de krapte aan grond verwacht de havendirectie dat er ook dit jaar sprake zal zijn van lichte groei. Zo zal ook modernisering worden voortgezet door voortdurend te investeren in de haveninfrastructuur. Vorig jaar werden verschillende infrastructuurwerken uitgevoerd zoals de bouw van een aanlegsteiger stroomopwaarts van de brug van Hermalle-sous-Huy, werd voortgegaan met werken voor de ontwikkeling van een spoorlijn in de haven van Renory en de modernisering van de openbare verlichting in de jachthaven met led-straatverlichting.
Tags
